Bəzi quşlar geomaqnit sahəsini hiss edərək minlərlə kilometr miqrasiya edirlər

Bəzi quş növləri uzun məsafəli miqrasiya zamanı Yer kürəsinin maqnit sahəsini hiss edərək istiqamətlərini müəyyən edirlər.

Azadfikir.az xəbər verir ki, bu fenomen elm adamlarını əsrlərdir maraqlandırır. Tədqiqatlar göstərir ki, quşlar yalnız ulduzlar və günəşin mövqeyi ilə deyil, həm də geomaqnit sahəsini bir növ daxili kompas kimi istifadə edirlər. Bu qabiliyyət sayəsində onlar minlərlə kilometr uzaqlıqdan qayıda bilir və dəqiq yuvalarını tapa bilirlər.

Quşların bu həssaslığı retinada yerləşən xüsusi maqnetoreseptorlar və ya dərinin altındakı maqnit hiss edən hüceyrələr vasitəsilə mümkün olur. Məsələn, Salmo salar (sulak quşlar) və Arktik qayalıqlarında yaşayan quşlar bu qabiliyyətlərini uzun miqrasiya zamanı istifadə edir. Bəzi quşlar maqnit sahəsinin cüzi dəyişmələrini belə hiss edə bilir və bu məlumatı istiqaməti müəyyən etmək üçün beyinlərindəki xüsusi neyron şəbəkələrdə emal edirlər.

Miqrasiya zamanı quşlar minlərlə kilometr yol qət edir, məsələn, bəzi quşlar Şimali Amerikadan Cənubi Amerikaya, ya da Sibir və Skandinaviya quşları Afrika və Hind okeanına qədər uça bilir. Bu qədər uzaq məsafəni qət etmək üçün onlar maqnit sahəsinin istiqamətindən istifadə etməklə enerji sərfiyyatını optimallaşdırır, yanlış istiqamətə getmək riskini minimuma endirirlər.

Tədqiqatçılar bu qabiliyyəti süni peyk izləmələri, laborator eksperimentlər və maqnit sahəsi dəyişiklikləri vasitəsilə yoxlayıblar. Maqnit sahəsinin dəyişdirilməsi quşların istiqamətini dəyişdirir və onların miqrasiya dəqiqliyini azaldır, bu da maqnit hissinin əhəmiyyətini bir daha sübut edir. Bu fenomen biologiya və ekologiya sahəsində hələ də tədqiqatçıların diqqət mərkəzindədir və gələcəkdə miqrasiya və qlobal iqlim dəyişikliyi sahəsində yeni məlumatlar verə bilər.