28-01-2026, 17:30

Qravitasiya dalğaları: Kosmosun sarsılmaz ritmi

2015-ci ildə alimlər ilk dəfə qravitasiya dalğalarını aşkarladılar və bu, astrofizika dünyasında inqilabi kəşf hesab olundu. 

Azadfikir.az xəbər verir ki, bu dalğalar Albert Eynşteynin 100 il əvvəlki ümumi nisbilik nəzəriyyəsinin doğruluğunu təsdiqlədi.

Qravitasiya dalğaları kainatdakı kütləvi obyektlərin hərəkəti nəticəsində yaranan zaman-məkan dalğalarıdır. Bu dalğalar işıq sürətində hərəkət edir və kosmosdakı kütlə dəyişikliklərini siqnal kimi daşıyır. Onlar yalnız ən güclü kosmik hadisələrdə, məsələn, qara dəliklərin toqquşması və ya neytron ulduzlarının birləşməsi zamanı ölçülə bilir.

2015-ci ilin sentyabrında LIGO (Laser Interferometer Gravitational-Wave Observatory) vasitəsilə iki qara dəliyin toqquşması nəticəsində yaranan qravitasiya dalğaları ilk dəfə qeydə alındı. Bu hadisə həm Eynşteynin nəzəriyyəsini təsdiqlədi, həm də kainatın gizli hadisələrini izləmək üçün yeni bir elmi alət təqdim etdi.

Qravitasiya dalğalarının ölçülməsi üçün LIGO 4 kilometr uzunluğunda lazer interferometrindən istifadə edir. Bu cihaz dünyanın ən dəqiq ölçü alətlərindən biridir və santimetrin trilyonda biri ölçüsündə dəyişiklikləri hiss edə bilir.

Qravitasiya dalğaları kainatın ritmini eşitmək və kainatdakı ekstremal hadisələri öyrənmək üçün yeni bir pəncərə açdı. 


Hadisələri telegramda anında izləyin!
Keçid et

Xəbər lenti