İnsan beyni ilə kompüter arasında telepatik ünsiyyətin gələcəyi
Son illərdə neyroelmlər və süni intellekt sahələrində aparılan tədqiqatlar insan beyni ilə kompüter arasında birbaşa əlaqənin, yəni “beyin-kompüter interfeysi”nin (BCI – Brain-Computer Interface) reallığa çevrilə biləcəyini göstərir.
Azadfikir.az xəbər verir ki, bu texnologiya gələcəkdə insanların düşüncələrini sözlə ifadə etmədən cihazlara ötürməsinə imkan verəcək.
Beyin-kompüter interfeysi, beynin elektrik impulslarını oxuyaraq onları kompüter proqramları üçün başa düşülən siqnallara çevirir. Bu yanaşma artıq klinik sınaqlarda uğurla istifadə olunur: məsələn, iflic olmuş xəstələr düşüncələri ilə robot qollarını idarə edə bilirlər. ABŞ-ın Neuralink şirkəti və digər elmi mərkəzlər bu texnologiyanı daha da inkişaf etdirərək, insanın duyğu və hərəkət niyyətlərini birbaşa kompüter və ya robot sisteminə ötürmək üzərində işləyirlər.
Təcrübələr göstərir ki, elektroensefalogram (EEG) və ya implant vasitəsilə beyindən alınan siqnallar yüksək sürətlə kompüterə çevrilə bilər. Məsələn, 2020-ci ildə aparılan tədqiqatda iştirakçılar yalnız düşüncələri ilə virtual obyektləri manipulyasiya etməyi bacarmışlar. Bu, gələcəkdə fiziki məhdudiyyətləri olan insanlar üçün kommunikasiya və hərəkət imkanlarını genişləndirə bilər.
Elm adamları həmçinin telepatiya ilə ünsiyyətin gələcək perspektivlərini araşdırırlar. Bunun üçün beyin siqnallarını dekodlayan süni intellekt modelləri hazırlanır. Nəticədə insanlar bir-biri ilə sözsüz və səs olmadan “düşüncə paylaşımı” edə biləcək. Bu texnologiyanın tibbi, təhsil və hətta sosial sahələrdə böyük təsirləri olacağı proqnozlaşdırılır.
Bununla belə, etik və təhlükəsizlik məsələləri hələ tam həll olunmayıb. Beyin siqnallarının kənar müdaxilədən qorunması, şəxsi məlumatların gizliliyi və texnologiyanın sui-istifadə riskləri alimlərin diqqət mərkəzindədir.
insan beyni ilə kompüter arasında telepatik ünsiyyət yalnız gələcək elm fantastikasının mövzusu deyil, artıq laboratoriya realitetidir və yaxın onillikdə gündəlik həyatımıza daxil ola biləcək potensiala malikdir.
-
8-12-2025, 12:45İlham Əliyev daha bir qəbul keçirdi -
6-12-2025, 15:00Beyin‑maşın interfeysləri hərbi və tibbi sahələrdə tətbiq olunur -
29-11-2025, 11:15“Tramp dəhlizi”ndə “Made in Türkiye” loqosu? -
20-11-2025, 10:00Süni intellektin tibbi diaqnozlarda insan həkimlərini ötən yeni araşdırma -
20-11-2025, 09:15Avropa İttifaqında süni intellekt qanunları ilə bağlı yeni qərarlar
