Azadfikir.az xəbər verir ki, zəlzələlər yalnız geoloji hadisə deyil, həm də insan psixologiyasına təsir edən mürəkkəb bir prosesdir. Fəlsəfi və elmi müşahidələr göstərir ki, zəlzələlərdən əvvəl insanların davranışlarında baş verən dəyişikliklər çox vaxt “intuisiya” kimi qəbul olunub. İnsan və heyvan orqanizmi yer qabığındakı mikrosismik titrəmələri şüuraltı olaraq hiss edə bilir; bu titrəmələr beyində stress və diqqət mərkəzlərini aktivləşdirir, yuxusuzluq, narahatlıq və gündəlik rutin dəyişikliklərinə səbəb olur.
Neyropsixoloji araşdırmalar göstərir ki, beynin prefrontal korteksi və limbik sistemi bu incə stimulları analiz edir və fərdi təhlükəsizlik reaksiyalarını tənzimləyir. İnsanlar hətta öz şüurunda bunu fərq etməsələr də, instinktiv olaraq ehtiyat tədbirləri görür, ətraf mühiti daha diqqətlə müşahidə edir və hərəkətlərini buna uyğun tənzimləyirlər. Sosial və mədəni baxımdan isə bu “intuisiya” təcrübələri miflərdə, rituallarda və xəbərdarlıq sistemlərində qorunub saxlanıb, cəmiyyətdə kollektiv reaksiyaları formalaşdırıb.
Bu baxımdan zəlzələlər həm fiziki, həm də psixoloji bir hadisə kimi qiymətləndirilə bilər. Onlar insan şüurunun təbii fəlakətlərlə qarşılıqlı təsirinin bir nümunəsi olmaqla, instinktiv davranışların, sosial yaddaşın və mədəni təcrübələrin birgə işləməsini nümayiş etdirir.
