Azadfikir.az xəbər verir ki, Yer kürəsində yerləşən qitələr sabit deyil və onlar hər il bir neçə santimetr sürətlə hərəkət etməyə davam edir. Elmi tədqiqatlara əsasən, Yer qabığı 7 böyük və onlarla kiçik litosfer plitəsindən ibarətdir və bu plitələr Yer mantiyasındakı konveksiya axınlarının təsiri altında daim hərəkətdədir. Məhz bu proses nəticəsində milyon illər əvvəl vahid materik olan Pangeya parçalanaraq bugünkü qitələri formalaşdırıb.
Afrika və Avropa plitələri bir-birinə yaxınlaşır, bu da Aralıq dənizinin gələcəkdə daralacağına dair elmi proqnozların əsasını təşkil edir. Eyni zamanda Atlantik okeanı genişlənir, çünki Şimali Amerika və Avrasiya plitələri bir-birindən uzaqlaşır və bu genişlənmə ildə orta hesabla 2–4 santimetr təşkil edir. Bu rəqəm kiçik görünsə də, geoloji zaman miqyasında qitələrin mövqeyini köklü şəkildə dəyişmək üçün kifayətdir.
Geoloqların fikrincə, zəlzələlərin, vulkan püskürmələrinin və dağəmələgəlmə proseslərinin əsas səbəbi məhz plitələrin bu hərəkətidir. Himalay dağlarının yaranması Hindistan plitəsinin Avrasiya plitəsi ilə toqquşmasının nəticəsidir və bu proses hazırda da davam edir, nəticədə dağlar ildə bir neçə millimetr yüksəlir. Eyni mexanizm gələcəkdə yeni dağ sistemlərinin, okeanların və hətta qitələrin formalaşmasına səbəb ola bilər.
Alimlər bildirir ki, qitələrin hərəkəti Yer kürəsinin təbii təkamül prosesinin ayrılmaz hissəsidir və bu dinamika planetin geoloji, iqlim və bioloji inkişafına birbaşa təsir göstərir. Bu baxımdan dünya xəritəsi sabit sənəd deyil, əksinə zamanla dəyişən canlı bir sistemin anlıq təsviridir.
