2 yanvar tarixində baş vermiş əlamətdar hadisələr

2 yanvar tarixi dünyanın müxtəlif dövrlərində siyasi, mədəni və elmi baxımdan əhəmiyyətli hadisələrlə yadda qalıb. Bu günlə bağlı ən diqqətəlayiq məqamlar aşağıdakılardır: 

Azadfikir.az xəbər verir ki, 1492‑ci ilin 2 yanvarında İspaniya Krallığı orduları Əndəlüsün son müsəlman hökmdarlıq mərkəzi olan Granada şəhərini ələ keçirdi. Bu, İber yarımadasında xristian hakimiyyətinin tam bərqərar olması ilə nəticələndi və Rekonkistanın sona çatmasına səbəb oldu.

1788‑ci ilin 2 yanvarında Amerika Birləşmiş Ştatlarının Georgia ştatı Konstitusiyanı ratifikasiya edərək Federal Birliyə qatıldı. Bu hadisə ölkənin siyasi birliyinin genişlənməsində mühüm addım oldu.

1920‑ci ilin 2 yanvarında ABŞ‑da on dördüncü əhali siyahıyaalaması – 1920 ABŞ siyahıyaalaması faktiki olaraq bu gün başlandı. Siyahıyaalma qanununa əsasən əhali sayımı 1 yanvar 1920‑də rəsmi olaraq qeyd olunsa da, faktiki olaraq əhali sayma işinə 2 yanvarda başlanıldı. Bu sayım gələcək demoqrafik məlumatların toplanmasında müasir metodların tətbiqinə yol açdı.

1900‑cü illərin mühüm hissəsi olan 1920‑ci il üçün isə bu siyahıyaalma kimi əhəmiyyətli demoqrafik hadisələr sonradan nəticə olaraq ABŞ‑ın əhalisinin 100 milyondan çox olduğunu göstərən ilk rəsmi statistikalardan biri oldu.

1942‑ci ilin 2 yanvarında İkinci Dünya Müharibəsi zamanı Yaponiya qüvvələri Manila paytaxtını ələ keçirdi. Bu, Sakit Okean teatrında müharibənin gedişatında dönüş nöqtəsi oldu və strateji üstünlüyü dəyişdirdi.

1959‑cu ilin 2 yanvarında Sovet İttifaqı Luna‑1 kosmik gəmisini buraxdı. Bu, Ayın ətrafına çatmasa da, Yer cazibəsindən çıxan ilk insan istehsalı obyekt olaraq kosmik tədqiqatlarda yeni mərhələ açdı.

1971‑ci ilin 2 yanvarında Şotlandiyanın Qlasqo şəhərində Ibrox stadionunda futbol oyunu bitdikdən sonra izdiham basqını baş verdi və 66 azarkeş həyatını itirdi. Bu faciə stadion təhlükəsizliyi və idarəetmə standartlarının yenidən nəzərdən keçirilməsinə səbəb oldu.

1974‑cü ilin 2 yanvarında ABŞ prezidenti Richard Nixon federal magistral yollarda maksimum sürət limitini saatda 55 mil (təxminən 88 km/s) olaraq müəyyən edən qanunu imzaladı. Bu tədbir enerji böhranına cavab olaraq qəbul edildi və nəqliyyat siyasətində mühüm dəyişiklik yaratdı.

1981‑ci ilin 2 yanvarında Britaniyada serial qatil Peter Sutcliffe polis tərəfindən tutuldu. O, 1975‑1980‑ci illər arasında 13 qadını qətlə yetirməkdə ittiham olunurdu və bu hadisə kriminal hüquq sistemində ciddi müzakirələrə səbəb oldu.

Bu hadisələr 2 yanvar tarixinin müxtəlif dövrlərdə insan cəmiyyətinə təsir edən dönüş nöqtələrini göstərir və həm siyasi, həm elmi, həm də mədəni sahələrdə əhəmiyyətini vurğulayır.