8 yanvar tarixində dünya tarixində baş vermiş ən maraqlı hadisələr

Azadfikir.az xəbər verir ki, 8 yanvar tarixi tarixçilər, siyasətçilər və elmi ictimaiyyət üçün çoxsaylı əhəmiyyətli hadisələrlə yadda qalıb. Bu gün həm siyasi, həm elmi, həm də mədəni baxımdan bir çox dönüş nöqtələrini simvolizə edir.

1815-ci ildə Yeni Orlean Döyüşü baş verdi. Endryu Cekson rəhbərliyindəki ABŞ qüvvələri Britaniya ordusunu məğlub edərək milli qüruru artırdı. Maraqlıdır ki, bu qələbə sülh müqaviləsi imzalandıqdan sonra baş vermişdi, amma xəbər hələ çatmamışdı.

1889-cu ildə amerikalı ixtiraçı Herman Hollerith delikli kart hesablama sisteminə patent aldı. Bu sistem müasir kompüterlərin əsas konsepsiyalarının prototipi hesab olunur və böyük məlumatların işlənməsində dönüş yaratdı.

1912-ci ildə Afrika Milli Konqresi (ANC) təsis edildi. Hərəkat Cənubi Afrikada apartheid rejiminə qarşı mübarizənin simvoluna çevrilmiş, sonradan Nelson Mandela kimi liderlərin adları ilə qlobal səviyyədə tanınmışdır.

1959-cu ildə Şarl de Qoll Fransanın Beşinci Respublikasının ilk prezidenti oldu. Bu yeni dövlət quruluşu Fransa üçün güclü mərkəzi icra hakimiyyətini təmin etdi və de Qoll siyasəti uzun müddət Fransanın daxili və xarici siyasətini formalaşdırdı.

1964-cü ildə ABŞ prezidenti Lyndon B. Johnson yoxsulluğa qarşı müharibə elan etdi. Sosial proqramlar paketi ilə kasıblığın azaldılmasına yönəlmiş bu təşəbbüs ABŞ‑ın sosial siyasətində dönüş nöqtəsi yaratdı.

1973-cü ildə Sovet İttifaqı Luna-21 kosmik missiyasını işə saldı. Bu aparat ay səthinə uğurla eniş edərək kosmik elm sahəsində Sovet proqramının öncül addımlarından biri oldu.

1977-ci ildə Moskva metrosunda bir neçə bomba partlayışı baş verdi və bir neçə insan həyatını itirdi. Hadisə Sovet cəmiyyətində terrora qarşı ciddi tədbirlərin müzakirəsinə səbəb oldu.

1998-ci ildə ABŞ-da 1993-cü il Dünya Ticarət Mərkəzi terror aktının planlayıcılarından Ramzi Yousef ömürlük həbs cəzasına məhkum edildi. Bu, ABŞ‑ın terrorizmlə mübarizədə hüquqi və milli təhlükəsizlik mexanizmlərinin gücləndirilməsi baxımından əhəmiyyətli hadisə idi.

2011-ci ildə Arizona ştatında vəkili Gabrielle Giffords açıq görüş zamanı güllələndi, amma sağ qalaraq siyasət və ictimai debatlarda iştirakını davam etdirdi. Bu olay ABŞ-da siyasi təhlükəsizlik müzakirələrini yenidən gündəmə gətirdi.

2016-cı ildə məşhur Meksika narkotik kartel rəhbəri Joaquín “El Chapo” Guzmán yenidən həbs edildi. Bu hadisə qlobal narkotiklə mübarizə siyasətində mühüm dönüş nöqtəsi oldu.

8 yanvar tarixi dünya tarixində siyasi qələbələrdən tutmuş elmi irəliləyişlərə, qəhrəmanlıq və cinayət hadisələrinə qədər çoxsaylı əhəmiyyətli anları özündə birləşdirir. Hər bir hadisə həmin dövrün cəmiyyətinə və gələcək nəsillərə təsir göstərmiş, tarixi yaddaşda unudulmaz iz buraxmışdır.