12-01-2026, 16:00

Qədim Çin məbədlərində günəş enerjisindən istifadə

Tarixi və arxeoloji araşdırmalar göstərir ki, Qədim Çin memarlığında iqlim şəraitinə uyğunlaşdırılmış passiv enerji həlləri geniş şəkildə tətbiq olunmuşdur. Xüsusilə bəzi məbədlərdə günəş şüalarının istiqaməti və mövsümi bucaqları nəzərə alınaraq istilik ehtiyacının ödənməsi məqsədilə xüsusi memarlıq planlaması aparılmışdır. Bu quruluşlar daxili məkanların qış aylarında daha isti, yayda isə nisbətən sərin qalmasına imkan verirdi. 

Azadfikir.az xəbər verir ki, bu yanaşma günəş enerjisindən istilik üçün istifadənin erkən və misilsiz iqlim texnologiyası nümunələrindən biri hesab olunur.

Bu sistemlər passiv günəş enerjisi prinsiplərinə əsaslanırdı. Məbədlərin əsas girişləri və pəncərə açılışları cənuba istiqamətləndirilir, qalın daş və torpaq divarlar isə gün ərzində yığılan istiliyi gecə saatlarında tədricən buraxırdı. Beləliklə, istilik enerjisi mexaniki vasitələr olmadan saxlanılır və paylanırdı. Dam konstruksiyalarının bucağı və həyətlərin yerləşməsi də günəş işığının maksimum istifadəsinə xidmət edirdi.

Bu texnologiyanın effektivliyində material seçimi xüsusi rol oynayırdı. Gil, daş və ağac kimi təbii materiallar yüksək istilik tutumuna malik olduğundan temperaturun sabitləşməsinə şərait yaradırdı. Eyni zamanda, daxili məkanlarda hava axınını tənzimləyən keçidlər yaradılaraq kondensasiya və rütubət problemlərinin qarşısı alınırdı. Bu yanaşma müasir ekoloji memarlıq prinsipləri ilə üst-üstə düşür.

Qədim Çin məbədlərində günəş enerjisindən istilik məqsədilə istifadə edilməsi erkən dövrlərdə enerji səmərəliliyi anlayışının mövcud olduğunu sübut edir. Bu iqlim texnologiyası insanın təbiətlə harmoniyada yaşayaraq enerji ehtiyaclarını qarşılaya bilməsinin tarixi və elmi nümunəsi kimi qiymətləndirilir.



Hadisələri telegramda anında izləyin!
Keçid et

Xəbər lenti