İnsan dərisi: mikroorqanizmlərlə yaşayan canlı ekosistem
İnsan dərisinin səthi təxminən 50%–i mikroorqanizmlərlə örtülüdür, yəni dərimiz yalnız müdafiə səthi deyil, həm də minlərlə müxtəlif bakteriya, göbələk və digər mikrob növünün yaşadığı ekosistemdir.
Azadfikir.az xəbər verir ki, bu mikroorqanizmlər insanın sağlamlığı üçün həyati əhəmiyyət daşıyır.
Əsas mikroorqanizmlər arasında Staphylococcus epidermidis, Propionibacterium acnes və Malassezia göbələkləri yer alır. Məsələn: Staphylococcus epidermidis dərinin səthində yaşamaqla patogen mikroorqanizmlərin çoxalmasının qarşısını alır.
Propionibacterium acnes piy bezlərində yaşayaraq dərinin təbii yağ balansının qorunmasına kömək edir, lakin çoxalarsa sızanaqlara səbəb ola bilər.
Malassezia göbələkləri saçlı dəridə və digər nahiyələrdə olur, sağlamlıq üçün əhəmiyyətli olsa da bəzi hallarda dəridə qızartı və qaşınmaya səbəb ola bilər.
Bu mikroorqanizmlər dərinin mikrobiomu adlanan ekosistemini formalaşdırır və bədənimizi xarici infeksiyalardan qorumaq, immun sistemini stimullaşdırmaq və dəri səthində balansı saxlamaq kimi funksiyaları yerinə yetirirlər.
Dəridə mikroorqanizmlərin müxtəlifliyi insanın genetikası, yaşadığı mühit, qidalanma və gigiyena vərdişləri ilə bağlıdır. Misal üçün, tropik iqlimdə yaşayan insanlarda dərinin mikrobiomu daha çox göbələk növlərini, quru iqlimdə yaşayanlarda isə bakterial növləri ehtiva edir.
İnsan dərisi sadəcə fiziki örtük deyil, həm də kompleks bir canlı ekosistemdir və mikroorqanizmlərlə qarşılıqlı əlaqədə həyat fəaliyyətimizi davam etdirir.
-
16-01-2026, 15:30İnsan dərisinin sahəsi və orqanizm üçün bioloji əhəmiyyəti -
25-12-2025, 21:01Mikrobiom balansının bağırsaq sağlamlığına təsiri -
11-12-2025, 15:00Mikrobiom və insan sağlamlığı: bağırsaq florasının qlobal tədqiqatlar perspektivi -
3-12-2025, 18:00Tez-tez duş almağın xeyirli və zərərli tərəfləri -
29-11-2025, 17:00Nəm saçla yatmaq: sağlamlıq və gözəllik üçün risklər və tövsiyələr
