Azadfikir.az-ın məlumatına görə, heyvanlarda kollektiv qərarvermə mürəkkəb sosial siqnalların, instinktiv davranış proqramlarının və sinir sisteminin çoxsaylı məlumatı eyni anda emal etmə qabiliyyətinin vəhdəti ilə formalaşır. Sürü, koloniya və ya qoşun halında yaşayan canlılarda hər bir fərd ətrafındakıların mövqeyinə, hərəkət sürətinə, təhlükə və ya qida ilə bağlı mikro-siqnallara reaksiya verərək öz davranışını sinxronlaşdırır. Bu prosesdə fərdlərin beyninə daxil olan vizual, akustik və kimyəvi siqnallar sürətli, çox vaxt şüuraltı işlənərək vahid hərəkət modelinə çevrilir və bunun nəticəsində vahid kütlə çevik, ani və koordinasiyalı reaksiya göstərməyə başlayır.
Kollektiv qərarvermənin əsasında minimal individual məlumatdan maksimal qrup effektivliyinə keçid dayanır. Sürü daxilində “lokal qaydalar” adlanan mexanizm işləyir: hər bir fərd sadəcə qonşu 2–7 fərdin davranışına reaksiya verir, lakin bu lokal qarşılıqlı təsir bütöv qrupun hərəkət trayektoriyasını müəyyən edir. Bu mexanizm qruplarda rəhbər fərdi ortadan qaldırmadan koordinasiya yaradır və beləliklə, risklər paylaşılır, enerji qənaəti təmin olunur və sağ qalma ehtimalı yüksəlir.
Bu davranışın neyrobioloji modeli sensor inteqrasiya ilə motor reaksiya şəbəkələrinin birgə fəaliyyətinə əsaslanır. Məsələn, quş sürülərində görmə sahəsinin periferiyası ilə reseptorların yüksək həssaslığı sürətli istiqamət dəyişikliklərini mümkün edir; balıqlarda lateral xətt sistemi suyun təzyiq dəyişikliklərini saniyənin mində biri içində qəbul edərək ani dönüşləri koordinasiya edir; qarışqa və arı koloniyalarında isə feromon siqnalları kimyəvi xəritə kimi işləyərək məlumatın koloniya boyunca paylanmasını təmin edir. Bu sistemlərdə mərkəzləşdirilmiş sinir idarəetməsi olmadan mürəkkəb davranış nümunəsinin yaranması canlılarda öz-özünü təşkil edən biologiyanın ən təsirli nümunələrindən sayılır.
Kollektiv şəkildə qərarvermə həm də enerji sərfi və təhlükədən yayınma baxımından üstünlük yaradır. Sürü halında hərəkət edən canlılar aerodinamik və hidrodinamik müqaviməti azaldır, vizual və kimyəvi siqnalların daha səmərəli paylaşılması isə yırtıcıdan yayınmanı gücləndirir. Bu davranış modeli təkamül prosesində uzunmüddətli seleksiya nəticəsində formalaşmış və fərdin üstünlüyündən çox qrupun sağ qalmasını optimallaşdıran strategiyaya çevrilmişdir.
Sürü davranışının neyrobioloji əsasları göstərir ki, canlılar sadə fərdi qaydaları icra etməklə mürəkkəb və yüksək sinxron sistemlər yarada bilirlər və bu sistemlər həm təbiətdə adaptasiya üçün, həm də müasir elmdə alqoritmik modellərin inkişafı üçün nümunə rolunu oynayır.
