Azadfikir.az xəbər verir ki, menstruasiya qadın reproduktiv sağlamlığının əsas göstəricilərindən biridir və onun müxtəlif xüsusiyyətləri bədənin hormonal balansı və ümumi sağlamlıq vəziyyəti haqqında geniş məlumat verir. Qadınlarda menstruasiya adətən 11–15 yaş arasında başlayır və bu, normal hesab olunur. Daha gec yaşda, yəni 16 yaşdan sonra başlanğıcı gecikmiş menstruasiya (primar amenoreya) hormonal disfunksiya, tiroid problemləri, hipofiz və yumurtalıqla bağlı xəstəliklər və ya ciddi genetik və anatomik anomaliyaların əlaməti ola bilər. Əksinə, 8–10 yaş arasında başlayan menstruasiya (prematür menarxe) isə erkən yumurtalıq aktivliyi, hormonal balanssızlıq və bəzi hallarda obezlik və ya endokrin xəstəliklər səbəbindən baş verə bilər.
Aylıq dövrlərin gecikməsi və ya nizamsız olması müxtəlif səbəblərlə əlaqələndirilir. Stress, yüksək fiziki fəaliyyət, qeyri-kafi qidalanma, hormonal disfunksiya, polikistik yumurtalıq sindromu (PCOS), tiroid xəstəlikləri və digər endokrin problemlər menstruasiya dövrünün dəyişkənliyinə səbəb ola bilər. Hamiləlik, laktasiya və bəzi dərmanlar da dövrün gecikməsinə təsir edən əsas faktorlar arasındadır. Menstruasiya dövrlərinin uzun müddət nizamsız qalması və ya ciddi dəyişikliklər qadının reproduktiv və ümumi sağlamlığında problem olmasını göstərə bilər.
Klimaks (menopauza) adətən 45–55 yaş arasında baş verir və qadın orqanizmində estrogen səviyyəsinin azalması ilə müşahidə olunur. Tez menopauza isə 40 yaşdan əvvəl hormonal balanssızlıq, yumurtalıqların erkən bitməsi, autoimmun xəstəliklər və bəzi hallarda genetika ilə bağlı ola bilər. Menopauza zamanı menstruasiya dayandıqdan sonra hormon dəyişiklikləri səbəbindən sümük sıxlığının azalması, ürək-damar xəstəlikləri riskinin artması və digər fizioloji dəyişikliklər baş verə bilər.
Menstruasiya dövrü qadın sağlamlığı üçün vacib göstəricidir və onun başlanğıcı, müddəti, intervalı və digər xüsusiyyətləri bədənin hormonal və ümumi vəziyyətini əks etdirir. Uşaqlıq dövründə düzgün dövrün başlaması, gənc yaşda və klimaks dövründə yaranan dəyişikliklərin izlənməsi, müvafiq həkim nəzarətində olmaq qadın sağlamlığının qorunması və ciddi xəstəliklərin erkən aşkarlanması üçün mühüm rol oynayır.
