Mikroorqanizmlərin ekstremal şəraitdə həyatı

Azadfikir.az xəbər verir ki, mikroorqanizmlər dünyanın ən sərt və ekstremal şəraitlərində belə yaşamağa qadirdir. Onlar vulkan kraterlərində, qaynar geotermal bulaqlarda, dərin okean hidrotermal çatlarda və hətta radiasiya səviyyəsi yüksək ərazilərdə tapılır. Bu canlılar – ekstremofillər – həyatın sərhədlərini elmi cəhətdən yenidən müəyyən edir.

Thermus aquaticus bakteriyası qaynar bulaqlarda 70–80 °C temperaturda sağ qalır və onun fermentləri PCR (Polimeraza zəncir reaksiyası) kimi molekulyar biologiyada istifadə olunur. Digər bir nümunə, Deinococcus radiodurans, yüksək doza radiasiyaya və kimyəvi zəhərlərə dözümlüdür. Bu mikroorqanizm DNA-nı demək olar ki, tam bərpa edə bilir, buna görə də biotexnologiyada və nüvə tullantılarının təmizlənməsində öyrənilir.

Dərin okeanlarda yaşayan barofilik bakteriyalar yüksək təzyiq və oksigensiz mühitdə aktiv metabolizm göstərir. Onlar karbohidratları və mineralları istifadə edərək həyatlarını davam etdirir, eyni zamanda dəniz ekosistemində enerji və qida dövranında mühüm rol oynayır.

Ekstremofillərin həyatı yalnız ekologiya üçün deyil, həm də tibbi və texnoloji tətbiqlər üçün dəyərli nümunədir. Onların adaptasiyaları bioinovasiya, yeni dərmanlar, sənaye fermentləri və kosmik biologiya üçün ilham mənbəyidir.