21-01-2026, 15:00

İnsan beyni bədən çəkisinin yalnız 2%-ni təşkil edir, amma oksigenin 20%-ni istifadə edir

İnsan beyni bədən çəkisinin cəmi təxminən 2%-ni təşkil edir. 

Azadfikir.az xəbər verir ki, buna baxmayaraq, o, bədənimizdəki oksigenin təxminən 20%-ni istifadə edir. Bu, beyin hüceyrələrinin (neyronların) yüksək enerji tələbindən irəli gəlir, çünki onlar sinaptik siqnallar yaratmaq və məlumatı işlətmək üçün davamlı olaraq enerji sərf edirlər.

Beyin oksigeni əsasən glükoza metabolizması vasitəsilə enerji mənbəyi kimi istifadə edir. Nevronlar ATP (adenozin trifosfat) istehsal etmək üçün oksigen və qlükoza ilə işləyir. Oksigen çatışmazlığı, məsələn, hipoksiya zamanı, qısa müddətdə belə beyin funksiyalarının pozulmasına və uzun müddətdə isə neyron zədələnməsinə səbəb ola bilər.

Beyin yalnız yüksək enerji sərf etmir, həm də oksigenin əhəmiyyətli hissəsini bilişsel proseslər, yaddaş, diqqət və qərarvermə funksiyaları üçün istifadə edir. Tədqiqatlar göstərir ki, zehni fəaliyyətin artdığı anlarda beyin bölgələrinin oksigen istehlakı artır və bu, fMRI (funksional maqnit-rezonans tomoqrafiya) tədqiqatlarında müşahidə olunur.

Beyin oksigen və enerji istifadəsində yüksək səmərəliliyi sayəsində insanın kompleks düşünmə qabiliyyəti, motor fəaliyyətləri və hissi reaksiyaları mümkün olur.


Hadisələri telegramda anında izləyin!
Keçid et

Xəbər lenti