Bitkilərin sirli istiqaməti: Geomaqnit sahəsi və toxum yayılması

Azadfikir.az xəbər verir ki, bitkilər Yer kürəsinin geomaqnit sahəsinə qarşı həssaslıq göstərə bilirlər, amma bəzi yayılan iddialardan fərqli olaraq, onların təbii şəkildə maqnit sahəsinə uyğun olaraq toxum yayması hələ elmi olaraq sübut edilməyib. Bununla belə, laboratoriya və nəzarətli eksperimentlər bitkilərin maqnit sahələrinə maraqlı fizioloji cavablar verdiyini göstərir.

Bəzi araşdırmalarda toxumların statik və alternativ maqnit sahələrinə məruz qalması cücərmə sürətini və bitki böyüməsini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişdirib. Xüsusilə 10 Hz tezlikdə maqnit sahəsi ilə müalicə olunan toxumlarda cücərmə nisbətinin təxminən 20 % artdığı müşahidə olunub. Başqa tədqiqatlarda isə qeyri‑uniform statik maqnit sahələrinin toxum performansına təsir etdiyi, cücərmə nisbətinin 10–11 % artdığı qeyd olunub.

Bundan əlavə, maqnit sahələri bitkilərin metabolizm və böyüməsinə təsir göstərə bilər. Bu təsir kök və sürüşmə inkişafı, su və qida udma qabiliyyəti, hətta ferment fəaliyyəti kimi proseslərdə özünü göstərir. Lakin bu laboratoriya şəraitində müşahidə olunan reaksiyalar təbii ekosistemlərdə toxumların maqnitə görə yayılması ilə birbaşa eyni deyil.

Bu, elm üçün maraqlı bir sahədir: bitkilərin maqnit sahələrinə həssaslığı onların həyatda qalma strategiyalarını anlamağa, həmçinin gələcəkdə aqrar texnologiyalarda və biomexanika tədqiqatlarında istifadə oluna biləcək yeni imkanlara işıq tutur. Bitkilər maqnitə görə istiqamətlənmə qabiliyyəti ilə deyil, laboratoriya eksperimentləri sayəsində həyatın incə fizioloji reaksiyalarını göstərir və təbiətin sirli, incə tarazlığını bir daha təsdiqləyir.