Şəhər memarlığında akustika insan psixologiyasına necə təsir edir?

Şəhər mühiti yalnız görmə stimuluna deyil, həm də səs mühitinə görə insan psixologiyasına ciddi təsir göstərir. 

Azadfikir.az xəbər verir ki, şəhər memarlığında akustik dizayn insanların stress səviyyəsi, diqqət və ümumi psixoloji rifahı üzərində önəmli rol oynayır.

Yüksək səviyyədə səs-küy xüsusilə avtomobil və sənaye səs-küyü, şəhər sakinlərinin narahatlıq, yorğunluq və hətta ürək-damar xəstəlikləri riskini artırır (Basner et al., 2014). Bununla yanaşı, sakit və akustik baxımdan balanslı mühitlər insanın diqqətini artırır, öyrənmə və iş performansına müsbət təsir göstərir. Məsələn, Avropa Şəhər Planlaması Assosiasiyasının 2020-ci il tədqiqatına görə, parklar və yaşıl sahələrdə səs-küyün azaldılması insanların stress səviyyəsini 25%-ə qədər aşağı salıb.

Akustik dizaynın psixoloji təsirləri yalnız səsin səviyyəsi ilə ölçülmür; eyni zamanda səsin ritmi, tezliyi və mənbəyi də önəmlidir. Şəhər planlamasında nəzərə alınan səs bariyerləri, su səsləri, bitki örtüyü və səssiz zonalar sakinlərin zehni sağlamlığını qorumağa kömək edir (Jafari et al., 2019). Bu yanaşma həm də şəhər estetikasını və yaşayış keyfiyyətini yüksəldir.

Şəhər memarlığında akustika yalnız arxitektur estetik element deyil, həm də insan psixologiyası üçün strateji vasitədir. Səs mühitinin planlı şəkildə idarə olunması, həm stressin azaldılması, həm də şəhər sakinlərinin ümumi rifahının artırılması baxımından vacibdir.